- Wiersz „Kłąb mgły” Małgorzaty Strzałkowskiej pochodzi z tomu Pejzaż z gżegżółką i jest przykładem utworu, którego głównym celem jest zabawa językiem oraz doskonalenie wymowy trudnych połączeń głoskowych.
- Autorka świadomie konstruuje tekst pełen podobnie brzmiących wyrazów, dzięki czemu wiersz pełni funkcję zarówno literacką, jak i edukacyjną.
- Najbardziej charakterystyczną cechą utworu jest gra brzmieniem.
- Powtarzające się głoski „pch”, „mgł”, „gł”, „zł”, „kł” oraz liczne zbitki spółgłoskowe sprawiają, że recytacja wymaga dużej precyzji artykulacyjnej.
- Wiersz przypomina klasyczny łamaniec językowy, który rozwija dykcję, ćwiczy aparat mowy i uczy poprawnej wymowy trudnych wyrazów.
- Treść utworu ma charakter absurdalny i humorystyczny (niewielkie pchły stają się bohaterami dynamicznej scenki, w której jedna pchła popycha drugą w mgłę, a następnie sam „kłąb mgły” zostaje ożywiony – „wgryza kły w głaz”, ponieważ „był zły na złe pchły)”.
- Takie wydarzenia są niemożliwe w rzeczywistości, ale właśnie dzięki temu wywołują uśmiech i pobudzają wyobraźnię czytelnika.
- Autorka zastosowała liczne środki stylistyczne:
- epitety – „zła pchła”, „kłąb mgły”, „złe pchły”;
- personifikację – mgła zachowuje się jak żywa istota, posiada kły i odczuwa złość;
- powtórzenia – wielokrotne użycie wyrazów „pchła”, „zła”, „mgła”, „zły” wzmacnia rytm i efekt dźwiękowy;
- rym i regularny rytm, które sprawiają, że tekst jest melodyjny, łatwy do zapamiętania i atrakcyjny podczas głośnego czytania.
- Wartość wiersza polega na rozwijaniu wrażliwości językowej, poczucia humoru i zamiłowania do zabawy słowem.
- Pokazuje, że język polski – mimo swojej trudności – może być źródłem radości, kreatywności i literackiej zabawy.
- Dzięki takim wierszom dzieci uczą się, że słowa mają nie tylko znaczenie, ale również wyjątkowe brzmienie i rytm.
Ta zła pchła
tę złą pchłę
z tą złą pchłą
pchnęła w mgłę,
a kłąb mgły
w głaz wgryzł kły,
bo był zły
na złe pchły.