- Intertekstualność to definicja wprowadzona przez francuską badaczkę bułgarskiego pochodzenia, Julię Kristevę.
- Zjawisko polegające na świadomym nawiązywaniu jednego tekstu do innych tekstów kultury.
- Odnosi się do szeroko rozumianego zjawiska powiązań międzytekstowych, w tym:
- cytatu,
- aluzji literackiej,
- trawestacji,
- parodii,
- pastiszu.
- Dotyczy tekstów wchodzących ze sobą w relację – np. gdy jeden tekst posiłkuje się innym, dopisuje do niego ciąg dalszy, polemizuje z nim lub przejmuje fragmenty tekstu obcego i osadza je w nowym kontekście.
- Relacje intertekstualne są wyłącznie związkami zamierzonymi i świadomie wprowadzonymi do utworu przez autora, nie należą do nich subiektywne wspomnienia czy swobodne skojarzenia.
- By relacja intertekstualna była czytelna, potrzebna jest erudycja zarówno twórcy, jak i odbiorcy.
- Lektura jest jak rozwiązywanie wyrafinowanej łamigłówki, szarady, dostarcza intelektualnej satysfakcji i przyjemności.
- Według literaturoznawcy Edwarda Kasperskiego to właśnie romantyczni pisarze byli prekursorami nowoczesnej intertekstualności.
- Rozpoznanie takich nawiązań wymaga od czytelnika wiedzy i znajomości innych dzieł, dlatego lektura tekstu intertekstualnego może przypominać rozwiązywanie literackiej zagadki.
- Przykład:
- utwór współczesny wykorzystujący motyw, cytat lub bohatera znanego z Dziadów Adama Mickiewicza.
