„Jamnik” Dorota Strzałkowska [zabawny wierszyk artykulacyjny]

  • Wiersz  ma charakter humorystyczny.
  • Można go wykorzystać do zabawy językowej.
  • Jego budowa i słownictwo sprzyjają ćwiczeniu poprawnej wymowy oraz rozwijaniu wyobraźni .
  • Treść:
    • Wiersz prezentuje scenę rozgrywającą się w środowisku przyrodniczym.
    • Dzieje się to wśród trzcin i szuwarów, czyli na terenach podmokłych.
    • Bohaterem jest jamnik,  ukazany w sposób żartobliwy i antropomorficzny.
    • Zwierzę chodzi ubrane w szarawary i beret, co nadaje całej historii komiczny charakter.
  • Jamnik wykonuje następujące czynności:
    • zrywa rośliny wodne,
    • rozdaje je zwierzętom (ważkom i traszkom),
    • wdaje się w sprzeczkę z jaszczurkami,
    • a na końcu znika wśród trzcin.
  • Przedstawiona historia  to opis poetyckiej zabawy i fantazji, typowej dla literatury dziecięcej.
  • Wiersz buduje pogodny nastrój i pobudza wyobraźnię młodego odbiorcy.
  • Środki stylistyczne:
    • rymy parzyste: „szuwarach – szarawarach”, „oczeretu – beretu”, „wręcza – naręcza”,
    • powtórzenia głosek i nagromadzenie trudnych zbitek spółgłoskowych, np. „trz”, „sz”, „cz”, co nadaje wierszowi charakter ćwiczenia artykulacyjnego,
    • wyrazy dźwiękonaśladowcze i rytmiczność, które sprawiają, że tekst jest łatwy do zapamiętania i atrakcyjny w recytacji,
    • personifikacja (uosobienie) – jamnik zachowuje się jak człowiek: chodzi ubrany, rozdaje rośliny i sprzecza się z innymi stworzeniami.
  • Wiersz zawiera liczne nazwy związane z przyrodą terenów wodnych, takie jak trzciny, szuwary, skrzyp, oczeret, co dodatkowo pełni funkcję poznawczą , wzbogaca słownictwo, wprowadza elementy edukacji przyrodniczej.
  • Celem utworu jest zabawa i nauka,.
  • Dzięki rytmowi, rymom oraz trudnym zestawieniom głosek może być wykorzystywany jako ćwiczenie dykcyjne i artykulacyjne.
  • Jednocześnie rozwija wyobraźnię oraz wprowadza dziecko w świat humorystycznej poezji.

W grząskich trzcinach i szuwarach
kroczy jamnik w szarawarach,
szarpie kłącza oczeretu
i przytracza do beretu,
ważkom pęki skrzypu wręcza,
traszkom – suchych trzcin naręcza,
a gdy zmierzchać się zaczyna,
z jaszczurkami sprzeczkę wszczyna,
po czym znika w oczerecie
w szarawarach i w berecie…