Czy tu - czy tam - czytam!

„Tam, na błoniu, błyszczy kwiecie”

Piękna piosenka ułańska, której autorem tekstu jest Franciszek Kowalski, żołnierz, podoficer  legii litewsko-wołyńskiej.  Tekst po raz pierwszy drukiem wydano w zbiorze „Miecz i lutnia, czyli śpiewy wolności wolnego Polaka” w 1831 roku.  Autorstwo melodii przypisywane […]

Brak grafiki
Czy tu - czy tam - czytam!

„Tańczący jastrząb” Juliana Kawalca [refleksje]

Utwór z tzw. nurtu wiejskiego w literaturze powojennej, opisuje zachodzące przemiany w sposobie gospodarowania, w psychice i świadomości ludzi. To historia drogi bohatera ze wsi do miasta. Utwór jest jakby spięty klamrą, która rozpoczyna opis […]

Brak grafiki
Czy tu - czy tam - czytam!

„Tango” Sławomira Mrożka

Powstanie utworu datuje się na lata sześćdziesiąte XX wieku. Pierwotnie opublikowane zostało w miesięczniku teatralnym „Dialog” (1964). Przedrukowano go w tomie drugim „utworów scenicznych” Sławomira Mrożka. Światowa premiera sztuki odbyła się w Belgradzie. W Polsce […]

Czy tu - czy tam - czytam!

„Taniec tupaniec”

Piosenkę „Taniec tupaniec” śpiewać można nie tylko w na miesiącu lutym. Wesoły utwór dla małych i dużych, no i wszystkich tęskniących za prawdziwie mroźną zimą. Drzewiej tylko takie bywały. Piosenka jest w wielu dziecięcych śpiewnikach,  […]

Czy tu - czy tam - czytam!

„Te bieleńskie pole”

Kolejna  przyśpiewka typowa dla  regionu Łysogór, utrwalona dzięki pamięci najstarszych mieszkańców wsi świętokrzyskich. Dotyczy zalotów bogatego gospodarskiego syna do ubogiej dziewczyny. Tekst pochodzi z okolic Bielin (bieleńskie pole), a wykonawczynią była  Julianna Krzosowa. Przyśpiewkę dla […]

Czy tu - czy tam - czytam!

„Te opolskie dziouchy”

Autorem tekstu tej popularnej niegdyś piosenki był Piotr Janczerski (1938 – 2018),  wokalista,  autor tekstów piosenek, aktor, scenarzysta i reżyser. Melodię ludową opracował  Jerzy Krzemiński (1947-),  wokalista, muzyk i kompozytor. Obaj twórcy związani byli z […]

Brak grafiki
Czy tu - czy tam - czytam!

„Tędy i owędy” Melchiora Wańkowicza [gawęda czy reportaż?]

Zbiór reportaży wspomnieniowych autora. Tytuł sugeruje szeroka perspektywę poruszanych w reportażach spraw. Słowa „tędy i owędy” sugerują możliwość wyboru różnych kierunków czy dróg. „Tędy i owędy” jako gawęda: swobodny styl, luźna kompozycja, bezpośrednie zwracanie się […]

Brak grafiki
Czy tu - czy tam - czytam!

„Teka Stańczyka”

Dzieło z roku 1869. Jest to pamflet, czyli utwór  publicystyczny o charakterze prześmiewczo-krytycznym.  Był to ideowy głos krakowskich konserwatystów. Od tego czasu nazywano ich stańczykami, a w grupie znaleźli się: **** Stanisław Kostka  Tarnowski (1837-1917),  […]

Brak grafiki
Czy tu - czy tam - czytam!

„Telewizor” Stanisława Grochowiaka

Wiersz przedstawia rozmowę dorosłego człowieka z chłopcem, na co wskazują słowa „tyś po prostu fajny jest chłopaczek”. Dorosły uczy chłopca, jak należy korzystać z telewizora. Podkreśla siłę fantazji, wyobraźni i możliwość dostrzegania rzeczy niezwykłych w […]