Brak grafiki
Epoki

Walterskotyzm

Tendencja charakterystyczna dla literatury początków XIX wieku. Była wynikiem wpływu powieści historycznych Waltera Scotta na pisarzy europejskich. Walterskotyzm to atrakcyjna mieszanina realizmu historycznego, uwzględniającego ważne wydarzenia epokowe oraz fantastyki, niesamowitości i grozy. W tej postaci […]

Brak grafiki
Epoki

Wagant

Wędrowny śpiewak średniowieczny (kleryk, żak). We Francji nazywany goliardem. Waganci uprawiali łacińską poezję świecką, bogatą w treści satyryczne i wątki erotyczne. Często miała charakter antyklerykalny. Rozkwit ich twórczości przypada na XII – XIII wiek.

Brak grafiki
Rodzaje i gatunki literackie, poetyka

Literatura ustna

Rozległe obszary twórczości literackiej, kształtowanej poza formami piśmienniczymi i na peryferiach oficjalnej literatury. Powstaje zwykle w obrębie folkloru jako jedna z odmian kulturalnej aktywności warstw plebejskich.

Brak grafiki
Epoki

Układ rozkwitania

Typ konstrukcji lirycznej zaproponowany przez Tadeusza Peipera (1891-1969) w ramach praktyki poetyckiej Awangardy (krakowskiej). Występował w literaturze już we wcześniejszych epokach. Peiper nadał mu jednak sens teoretyczno-programowy. Istota układu rozkwitania  sprowadzała się do powtarzalności w […]

Brak grafiki
Czy tu - czy tam - czytam!

Tworzywo utworu literackiego

Materia języka, do której pisarz sięga i która przekształca, dostosowując do własnych zamierzeń literackich. Każdy rodzaj sztuki ma jakieś tworzywo, jednak w przeciwieństwie do rzeźby, malarstwa czy muzyki, które korzystają z tworzywa naturalnego (kamień, farba, […]

Bohaterowie literaccy

Gryfy [mitologia]

Fantastyczne latające zwierzęta z głową orła i uskrzydlonym ciałem lwa. Wg mitu strzegły skarbów Apollina w kraju Hyperborejczyków. Musiały toczyć walki z ludem jednookich Arymaspów, którzy chcieli zagarnąć skarby. Wyobrażenia gryfów dotarły do Grecji ze […]

Bohaterowie literaccy

Alkmeon

Bohater argiwski, uczestnik wyprawy Epigonów. Najstarszy syn władcy Argos, Amfiaraosa i Erifyle, która przekupiona suknią przez Harmonię, zmusiła męża do udziału w wyprawie Siedmiu przeciw Tebom. Ponownie zjednana naszyjnikiem zmusiła Alkmeona do udziału w wyprawie […]

Bohaterowie literaccy

Alkmena [mitologia]

Królewna mykeńska, żona Amfitriona, matka Heraklesa. Podczas nieobecności Amfitriona, który przebywał na wyprawie wojennej, zakochany w Alkmenie Zeus, przyjąwszy postać jej męża, spłodził z nią Heraklesa. Po powrocie męża Alkmena urodziła bliźnięta: Heraklesa (syna Zeusa) […]

Bohaterowie literaccy

Alkinoos [mitologia]

Król mitycznej wyspy, nazwanej przez Homera, Scheria (prawdopodobnie Korkyra). Zamieszkana byłą przez Feaków. Wnuk Posejdona, syn Nausitoosa miał z żoną Arete 5 synów i córkę Nauzykae. To ona gościnnie jako pierwsza przyjęła Odyseusza na wyspie. […]

Bohaterowie literaccy

Alkestis /Alcesta [mitologia]

Sławna z urody córka Peliasa, króla Jolkos. Jedyna, która nie uczestniczyła w mimowolnym morderstwie ojca. Żona Admeta, króla Feraj. Dobrowolnie oddała życie za małżonka, lecz powróciła z Podziemia dzięki Heraklesowi, który stoczył walkę  z Tanatosem […]