Brak grafiki
Czy tu - czy tam - czytam!

„Ferdydurke” Witolda Gombrowicza [o „gębie” słów kilka]

„Gęba” w powieści jest przeciwieństwemn twarzy. Warto podkreślić, że każda twarz stanowi indywidualność, niepowtarzalny znak człowieka. Twarz stanowi obraz wnętrza jednostki, ilustruje myśli i emocje danego człowieka. W „Ferdydurke” twarz to rodzaj maski zasłaniającej prawdziwe […]

Brak grafiki
Czy tu - czy tam - czytam!

„Ferdydurke” Witolda Gombrowicza [parodia]

W „Ferdydurke” parodia jest wszechobecna. Parodiowane są różne gatunki literackie, np. powieść o dojrzewaniu, (szczególnie popularna w dwudziestoleciu międzywojennym), a także powieść rodzinna i środowiskowa. Parodystyczny charakter odnaleźć można: Dwór Hurleckich, nawiązanie do „Przedwiośnia”, Elementy […]

Brak grafiki
Czy tu - czy tam - czytam!

„Ferdydurke” Witolda Gombrowicza [forma, sztuczność i umowność]

„Ferdydurke” obrazuje różne środowiska społeczne: szkołę, rodzinę nowoczesnych inteligentów, konserwatywny dwór ziemiański, srodowisko uczonych, snobistyczne elity. Wszystkie ostały przez Gombrowicza ośmieszone. Szkoła w jego ujęciu to tylko sposób zapewnienia pracy nauczycielom, którzy są ludźmi małego […]

Brak grafiki
Czy tu - czy tam - czytam!

„Syzyfowe prace” Stefana Żeromskiego [wydarzenia]

Najważniejsze wydarzenia: Nauka Marcinka w szkole elementarnej w Owczarach, pierwsze kontakty z rusyfikacją. Egzaminy wstępne do gimnazjum w Klerykowie, korepetycje u profesora Majewskiego. Mieszkanie na stancji, u „starej Przepiórzycy”, pierwsze kroki w gimnazjum. Śmierć ukochanej […]

Czy tu - czy tam - czytam!

„Bum”

Kolejna z pięknych piosenek żołnierskich, zaangażowana historycznie.  Utwór funkcjonuje również pod tytułem „Kiedy ułani jadą przez miasteczko”. Autorem słów jest major Antoni Bogusławski (1889-1956), polski wojskowy, poeta, pisarz, tłumacz i dziennikarz, autor książek dla dzieci […]

Brak grafiki
Przykłady

Archaizacja

Archaimy fonetyczne: sierce (serce), Krzciciel, iżby, tedy, somsiedzku sumnienie, barziej, młodzieńczyk, żywie. Archaizmy słowotwórcze: pątlik, zbrodzień, żem, naleźć, przedać, chwalba. Archaizmy leksykalne: potaczka (naczynie), kmieć, zbożny, przebyt, zwolena, dziela, waćpan, mię, łacno (chętnie), gzło (koszula), […]

Brak grafiki
Definicje

Archaizacja języka

Archaizacja  pochodzi od greckiego archaios, czyli dawny, stary. Jest to zabieg polegający na świadomym wprowadzeniu archaizmów do języka literackiego. Polega na użyciu form, które współczesny odbiorca uznaje za dawne. Są to wyrazy w formach gramatycznych […]

Brak grafiki
Bohaterowie literaccy

Przemiana [metamorfoza] Jacka Soplicy

Jacek Soplica przed zabójstwem Stolnika po śmierci Horeszzki Przedstawienie       i wygląd postaci Brat Sędziego Soplicy. Paliwodsa i kłotnik. Tupeciarz. Pieniacz. Sławny wśród okolicznej szlachty. Przystojny młodzieniec. Wesoły, odważny, pełen fantazji mężczyzna. Przyjmuje nazwisko […]