Rodzaje i gatunki literackie, poetyka

Opowiadanie –  jedna z podstawowych form narracji, istotne wyznaczniki opowiadania to: utwór niewielkich rozmiarów, swobodna kompozycja, wyraźne zakończenie, następstwo czasowe zdarzeń *chronologia, kolejność), wskazanie zależności między przedstawianymi zdarzeniami (związki przyczynowo-skutkowe), wykorzystanie czasu przeszłego, pozwalające na […]

Przedstawia codzienne życie, zwyczaje czy zasady obowiązujące w jakimś środowisku, społecznosci.

Odmiana gatunkowa opowiadania. Tematem najczęściej są wewnętrzne przeżycia bohatera. Prezentuje myśli, emocje, doświadczenia. Pokazuje sposób odbioru świata, ocenę rzeczywistości i relacje z innymi ludźmi. Ma często formę: monologu, listu, wspomnień, pamiętnika.

Utwór narracyjny napisany prozą. Jest dziełem pośrednim, sytuującym się między nowelą a powieścią. Cechy charakterystyczne opowieści to: ***jednowątkowa fabuła, ***luźna budowa, ***epizody, ***chronologia zdarzeń, ***opisy, ***analizy psychologiczne, ***medytacje bohaterów. Opowieści spotkać można w twórczości wielu […]

Z łaciny = dzieło życia. Utwór uznany powszechnie za najdoskonalsze dzieło danego pisarza. Niekiedy nazywa sie tak dzieło, którego tworzenie zajęło autorowi większą część życia.

Pieśń sprzeczna z poprzednią. Utwór poetycki. w którym autor odwołuje opinie i zarzuty opublikowane wcześniej w innym utworze. Niekiedy odwołanie bywa tylko pozorne. W rzeczywistości  jest potwierdzeniem , napisanym w inny sposób. Odmiennym treściom towarzyszy […]

Utwór o charakterze wspomnieniowym, pisany w 1 osobie. Stanowi relacje przedstawiana z dystansu czasowego (fakty prywatne, publiczne) Pamiętnik to utwór będący relacją zdarzeń, w których autor brał udział lub był ich naocznym świadkiem. Pamiętnik traktowany […]

Pamiętnik i dziennik to formy wypowiedzi zawierające relację z wydarzeń na podstawie własnych obserwacji, wspomnień, przeżyć. Pisane są w narracji pierwszoosobowej. Oprócz zdarzeń występują w nich własne refleksje, przemyślenia czy oceny autora. Dziennik od pamiętnika […]

Panorama społeczna to inaczej szeroki obraz społeczeństwa w danym utworze literackim. Może to być także określona grupa społeczna, np. mieszczaństwo, chłopi czy szlachta. Kolejna klasyfikacja może dotyczyć grup etnicznych czy np. zawodowych. Przedstawienie instytucji organizujących […]

Gatunek poezji malajskiej, który powstał w XV wieku. To utwór poetycki zbudowany z czterowersowych strof o charakterze paralelnym. Dwie pierwsze linijki prezentują obraz, dwie następne zawierają refleksję. Treść utworu bywa : miłosna, sielankowa, aforystyczna z […]