Brak grafiki
Rodzaje i gatunki literackie, poetyka

Poemat heroikomiczny

Gatunek wywodzący się z antyku. Jest to dłuższy wierszowany utwór epicki. Poemat heroikomiczny to gatunek poezji epickiej, będący parodią poematu heroicznego, czyli eposu, którego najważniejszymi przykładami są „Iliada” i „Odyseja” Homera. Efekty w poemacie heroikomicznym […]

Brak grafiki
Rodzaje i gatunki literackie, poetyka

Poemat liryczny

Dłuższy utwór poetycki. Charakteryzuje się swobodą kompozycyjną i różnorodnością środków stylistycznych. Podmiot liryczny przedstawia własne refleksje i doznania. Utwór nasycony subiektywną emocjonalnością i opisami przyrody.

Brak grafiki
Rodzaje i gatunki literackie, poetyka

Poemat opisowy

Utwór dydaktyczno-filozoficzny. Cechą charakterystyczną jest opis wybranych zjawisk przyrody, życia wiejskiego,l zabytków kultury. Bliski jet poematowi dydaktycznemu (pouczającemu). Przykłady poematu opisowego to: **** „Sofiówka” S. Trembeckiego. **** „Ziemiaństwo polskie” K. Koźmiana.

Brak grafiki
Rodzaje i gatunki literackie, poetyka

Poemat prozą

Gatunek liryki, który odrzuca normy  podziału na wersy. Charakteryzuje się wyrazistą kompozycją i rytmiką, bogatym słownictwem i metaforyką. Pierwszw utwory tego gatunku  tworzyli romantycy francuscy  (np. A. Bertrand, „Nocny Kasper”). W Liiteraturze polskiej warunki gatunku […]

Brak grafiki
Rodzaje i gatunki literackie, poetyka

Poemat satyrowy

Utwór mający formę monologu bohatera. Jest przykładem literatury dydaktycznej. Satyr pojawiając się wśród ludzi zaczął krytykować życie ludzkie. Przedstawiał również pewne wskazówki dotyczące konieczności zmian. Wzór takiego dzieła stworzył J. Kochanowski. Przykłady: „Satyr”, „Dziki mąż”.

Brak grafiki
Rodzaje i gatunki literackie, poetyka

Poematy cykliczne

Poematy epickie pisane na wzór poematów homerowych. Tematykę do nich czerpano z podań bohaterskich. Tematy grupowały się wokół określonej tematyki. Najczęściej dotyczyły wojny trojańskiej czy wypraw Argonautów. Tworzyły tzw. cykle (gr. kyklos = koło, krąg) […]

Brak grafiki
Rodzaje i gatunki literackie, poetyka

Poetyka

 Nauka o literaturze zajmująca się budową dzieła literackiego jako swoistej formy wypowiedzi, głownie jego uksztaltowaniem językowym. Nauka o środkach artystycznych, językowych i kompozycyjnych dzieł literackich, ich rodzajach, gatunkach i odmianach. W oparciu o długoletnią tradycję […]

Brak grafiki
Rodzaje i gatunki literackie, poetyka

Poetyka generatywna

Odmiana poetyki opisowej. Poszukuje genezy gatunków literackich, Ustala wzorce gatunków. analizuje bardziej złożone struktury budowy.

Brak grafiki
Rodzaje i gatunki literackie, poetyka

Poetyka historyczna

Dział poetyki, ktory opisuje świadomość estetycznoliteracką (przejawiającą się w bogactwie i aktywności konkretnych epok). Analizuje rozwój różnych form literackich. Jest dziedziną bliską historii literatury. Funkcjonujący w danym okresie literackim zespół zasad, określających sposób tworzenia literatury, […]

Brak grafiki
Rodzaje i gatunki literackie, poetyka

Poetyka lingwistyczna

Odmiana poetyki opisowej. Zajmuje się głównie badaniem językowego tworzywa tekstów literackich (np. wersologią czy stylistyką).