Epoki

Musiał być obdarzony nadzwyczajnym przywilejem pośrednictwa miedzy pięknem, metafizyczną tajemnica a światem przyziemnych, zwyczajnych doznań. Taka postawa prezentowała prawo twórcy do niczym nieograniczonej wolności i niezależności, braku jakichkolwiek zasad moralnych, których przestrzegania wymaga się od […]

Twórca przekonany o swej wyjątkowości i wielkości. Jego sztuka zapewnia mu nieśmiertelność. Dotyczy to zarówno jego osoby, spraw, które przedstawia, jak i mecenasa. Artysta to nie rzemieślnik jak było to w średniowieczu. W renesansie jest […]

Kim jest artysta w czasie zagrożenia bytu narodu i człowieczeństwa? Pytanie to stawiano wielokrotnie w okresie II wojny światowej. Pisanie utworów patriotycznych wymaga utożsamienia z narodem, dostosowania środków artystycznych do oczekiwań najszerszego kręgu odbiorców. Niekiedy […]

Asymilacja to proces adaptacji. Może zachodzić w dziedzinie językowej, narodowej czy religijnej. Dotyczy najczęściej jednostek mniejszości narodowej, etnicznej, która jest wchłaniana przez kulturę dominującą na danym obszarze, terytorium.

Nurt w średniowiecznej filozofii. Zapoczątkował go św. Augustyn w V wieku. Zainspirował się filozofią Platona  uznając całkowitą odrębność Boga od stworzonego przez niego świata. Twierdził, że człowiek składający się z ciała i duszy, znajduje się […]

Św. Augustyn Aureliusz (354-430) to największy autorytet średniowiecza aż do wystąpienia św. Tomasza z Akwinu. Kościół katolicki uznał go za świętego i doktora Kościoła. Urodził się w małym mieście Tagasta w Afryce Północnej, jako szesnastolatek […]

Nurt poezji międzywojennej. Skupiał poetów opozycyjnie nastawionych do Awangardy i Skamandra. Swoje poglądy autentyści prezentowali w „Okolicy Poetów”. Wydawnictwo redagował S. Czernik, a ukazywało się w okresie 1935-1939. Główni  przedstawiciele to: S. Czernik, J.B. Ożóg, […]

Autotematyzm to wprowadzenie do utworu literakiego refleksji na temat aktu pisania, celu twórczości,  także roli autora w tworzeniu dzieła. Inaczej autotematyzm to metafikcja. Fragmenty autotematyczne mają najczęściej charakter dygresji, wplatanych w fabułę utworu. Rozważania autora […]

Ugrupowanie poetów skupionych wokół pisma „Zwrotnica”. Do grupy należeli T. Peiper, J. Przyboś, J. Brzękowski, J. Kurek. Stawali w opozycji do Skamandrytów i futuryzmu. Głosili fascynację dynamiką przemian cywilizacyjnych. Wyznawali zasadę trzech M- nowoczesnego miasta, […]

Obok powieści realistycznych  pojawiły się też dzieła awangardowe, których twórcy eksperymentowali z formą utworów, ich konstrukcją, narracją czy kreacją bohaterów oraz świata przedstawionego. Głównymi przedstawicielami tego nurtu stali się: Bruno Schulz, Stanisław Ignacy Witkiewicz, Witold […]