Epoki

Nazwa przyjęta w wielu krajach zachodu na nurt literacki początku XX wieku. W Polsce przyjęła się Młoda Polska .

W II połowie XVIII wieku pojawiły sie w polskiej historii nowe wzorce osobowe. Ukształtowały się one pod wpływem obywatelskiej tradycji oświecenia. Ich reprezentantami byli m. in. Kazimierz Pułaski, Tadeusz Kościuszko, Bartosz Głowacki czy Józef Poniatowski. […]

Pojęcie określa język używany w sytuacjach oficjalnych przez przedstawicieli władz PRL (Polski Ludowej). Zapożyczono go z powieści George’a Orwell „Rok 1984”, wydanej w 1949 roku. Utwór jest ponurą wizją totalitarnego państwa przyszłości, w którym nawet […]

Czas międzywojenny to w poezji okres  ścierania się różnych poglądów ideowych i estetycznych. Obok skamandrytów, dla których ważne były tematy nowe, związane z codziennym życiem,  była także silna grupa poetów, którzy prezentowali pogląd, ze należy […]

Cenzura to kontrola informacji rozpowszechnianych publicznie. W pastwach totalitarnych wprowadzona w celu ograniczenia wolności słowa. Stanowi domenę władzy państwowej, choć nie można zapomnieć o cenzurze kościelnej, redakcyjnej czy autocenzurze, polegającej na samoograniczeniu osoby piszącej. W […]

Przełomową datą w historii Polski, wyznaczającą jednocześnie początek epoki literatury współczesnej, jest 1 września 1939 roku. Literatura rozwijała się wielokierunkowo, a jej periodyzacja nastręcza historykom literatury wiele problemów. Charakter epoki w bardzo dużym stopniu określony […]

Koniec pierwszej wojny światowej zapoczątkował tzw. dwudziestolecie międzywojenne, bowiem wybuch drugiej wojny zamknął według niektórych historyków literatury ten okres. Pod koniec XX wieku w badaniach literackich pojawiła się inna propozycja podziału literatury z tego okresu. […]

Pieśni to dłuższe utwory wierszowane, często związane z muzyką, tańcem lub obrzędami świeckimi i religijnymi. Należą do gatunku poezji lirycznej, głownie śpiewanej, wzorowanej na utworach poetów starożytnych, np. Horacego. Liryczna forma pieśni umożliwia autorowi swojego […]

Do XIX wieku obłęd traktowano jako przejaw działania złych duchów, wiązano go ze złem moralnym i łamaniem zasad etycznych. Innym aspektem obłędu była obcość, inność, a jako obcego uważano tego, kto inaczej postępuje, a jego […]

Obozy koncentracyjne to miejsca odosobnienia dla dużej liczby ludzi, którzy zdaniem władz winni być izolowani od reszty społeczeństwa. Pierwsze z nich zorganizowano w III Rzeszy (1933) w myśl „rozporządzenia wyjątkowego o ochronie narodu i państwa” […]