Epoki

MOTYWY Krytyka zacofania, obyczajów (Ignacy Krasicki, „Monachomachia”), Miłość sentymentalna (Franciszek Karpiński, „Laura i Filon”), Miłość do ojczyzny (Józef Wybicki, „Pieśń Legionów Polskich we Włoszech”), Egzotyczne podróże (Jonathan Swift, „Podróże do wielu odległych narodów świata”). Podróże […]

Klasycyzm Prąd kulturalny nawiązujący do dziedzictwa renesansu i  tradycji kultury starożytnej i literatury francuskiej XVII wieku, którego pełny rozkwit przypadł na wiek XVII we Francji, czyli na czasy panowania Ludwika XIV. Po raz pierwszy tendencje […]

Epoka niezwykła, więc i sukcesy były niemałe, najważniejsze to: Konstytucja 3 maja 1791 roku, pierwsza w Europie ustawa zasadnicza normująca podstawy życia politycznego, społecznego i gospodarczego kraju. Collegium Novum (1749), nowoczesna szkoła wyższa powołana w […]

Znaczące zainteresowanie ideami oświecenia w Polsce. Stanisław August poniatowski mecenasem sztuki i sprzymierzeńcem obozu reformatorów. „Monitor” (1765) czasopismem  propagującym ważne idee oświecenia. Powstanie Szkoły Rycerskiej, kształtującej patriotyzm, kładącej nacisk na naukę języków obcych i przedmioty […]

W epoce nastąpił gwałtowny rozkwit publicystyki zapoczątkowany popularnością wydawanego w Anglii czasopisma “Spectator”. Publicystyka tak bujny rozwój zawdzięcza przede wszystkim faktowi, że doskonale nadaje się do spełniania głównych założeń myślicieli oświecenia, którzy za główny cel obrali […]

Oświecenie to epoka, która stworzyła nowoczesny kształt Europy, to jemu zawdzięczamy nowoczesne, świeckie i liberalne państwa, równość obywateli, rozdział Kościoła od państwa, uznanie wyznania poszczególnych osób, respekt dla praw człowieka, ondywidualną wolność osobistą i gospodarczą. […]

Antologie: 1. Pisarze polskiego oświecenia, pod. red. T. Kostkiewiczowej i Z. Golińskiego, t. 1, Warszawa 1992; t. 2, Warszawa 1994; t. 3, Warszawa 1997. 2. Poezja polska XVIII wieku, oprac. Z. Libera, Warszawa 1983. 3. […]

Wiek „oświecony” to całe 18 stulecie. Definicję oświecenia sformułował  w 1784 roku I. Kant nazywając go historyczną dojrzałością ludzkości do samodzielnego posługiwania się rozumem. Oświecenie wyznaczyły przemiany kulturowe i polityczne. Hasłem oświeceniowym  było stwierdzenie: Miej […]

Oświecenie to w historii i kulturze europejskiej n wiek XVIII. W Polsce, początek oświecenia to lata 30. XVIII wieku, zaś rozkwit to lata panowania Augusta Poniatowskiego (1764-1795), schyłek to czas do początku XIX wieku (1822 […]

„Oświeceniem nazywamy wyjcie człowieka z niepełnoletności, w którą popadł z własnej winy. Niepełnoletność to niezdolność człowieka do posługiwania się swym własnym rozumem, bez obcego kierownictwa. Zawinioną jest ta niepełnoletność wtedy, kiedy przyczyną jej jest nie […]