Epoki

Ludzie tej epoki za najlepsze źródło wiedzy i narzędzie poznania uznawali rozum. Cenili wolność myśli, swobodę, dociekania naukowe. Stanowiły one fundament postępu. Przyjęto także zasadę prawa naturalnego, odwołującego się do rozumu, ponad normami wywodzącymi się […]

Wiara w możliwości naukowe poznania, kult “oświeconego rozumu” oraz wyzwolenie się spod dominacji Kościoła przyczyniły się w wieku XVIII do powstania wielu nurtów i prądów filozoficznych, określających nową świadomość człowieka, kształtujących rozwój kulturalno-społeczny. Przy wielości […]

Klasycyzm stanisławowski (1765-1787) – czas rządów Stanisława Augusta Poniatowskiego. Klasycyzm stanisławowski dzieli się na okresy: 1765-1773 (konfederacja barska, I rozbiór Polski): w publicystyce, literaturze i teatrze daje się zauważyć wzrost optymizmu oraz nadziei na uzdrowienie  państwa; […]

Czasy panowania Augusta II i Augusta III Sasów należą do najsmutniejszych w naszej historii. Po bezsilnym kraju hulały cudzoziemskie wojska, wola obcych monarchów dyktowała prawa, magnaci kupczyli ojczyzną jak swymi dobrami, sejmy zrywano raz po […]

Czasy panowania Augusta II i Augusta III Sasów należą do najsmutniejszych w naszej historii. Po bezsilnym kraju hulały cudzoziemskie wojska, wola obcych monarchów dyktowała prawa, magnaci kupczyli ojczyzną jak swymi dobrami, sejmy zrywano raz po […]

MOTYWY Krytyka zacofania, obyczajów (Ignacy Krasicki, „Monachomachia”), Miłość sentymentalna (Franciszek Karpiński, „Laura i Filon”), Miłość do ojczyzny (Józef Wybicki, „Pieśń Legionów Polskich we Włoszech”), Egzotyczne podróże (Jonathan Swift, „Podróże do wielu odległych narodów świata”). Podróże […]

Klasycyzm Prąd kulturalny nawiązujący do dziedzictwa renesansu i  tradycji kultury starożytnej i literatury francuskiej XVII wieku, którego pełny rozkwit przypadł na wiek XVII we Francji, czyli na czasy panowania Ludwika XIV. Po raz pierwszy tendencje […]

Epoka niezwykła, więc i sukcesy były niemałe, najważniejsze to: Konstytucja 3 maja 1791 roku, pierwsza w Europie ustawa zasadnicza normująca podstawy życia politycznego, społecznego i gospodarczego kraju. Collegium Novum (1749), nowoczesna szkoła wyższa powołana w […]

Znaczące zainteresowanie ideami oświecenia w Polsce. Stanisław August poniatowski mecenasem sztuki i sprzymierzeńcem obozu reformatorów. „Monitor” (1765) czasopismem  propagującym ważne idee oświecenia. Powstanie Szkoły Rycerskiej, kształtującej patriotyzm, kładącej nacisk na naukę języków obcych i przedmioty […]

W epoce nastąpił gwałtowny rozkwit publicystyki zapoczątkowany popularnością wydawanego w Anglii czasopisma “Spectator”. Publicystyka tak bujny rozwój zawdzięcza przede wszystkim faktowi, że doskonale nadaje się do spełniania głównych założeń myślicieli oświecenia, którzy za główny cel obrali […]