Stylistyka, język jako narzędzie porozumiewania się

Nieetyczne zachowania językowe

Niekiedy w akcie komunikacji rozmówcy nie chodzi o porozumienie, a jedynie, by pokonać rozmówcę. Chciałby wykazać swą wyższość, mieć ostatnie słowo czy udowodnić, że inna osoba nie ma racji. Mający takie zamiary ukrywa swoje intencje […]

Nieregularność w języku

Występowanie odstępstw (wyjątków) od ogólnie przyjętych norm językowych. Najczęściej dotyczy to zjawisko: odstępstw fonetycznych, tworzenia form wyrazowych.

Niewerbalne środki komunikacji

Możemy porozumiewać sie także środkami niewerbalnymi, pozasłownymi (bez mówienia). Wymienić tu możemy: mimikę twarzy mówcy, gestykulację, używanie rekwizytów. Działania te mają także duża siłę, podobnie jak język.

Norma językowa

Zasób środków językowych, zbiór wszystkich elementów językowych. Składają się na nie: wyrazy, formy gramatyczne, konstrukcje składniowe używane w społeczeństwie w określonym czasie. Realizowane sa zgodnie z regułami, np. fonologii, morfologii, składni, ortografii. Opiera się na […]

Norma użytkowa

Istotna obok wzorcowej norma języka. Jest znacznie mniej rygorystyczna od wzorcowej. Jest więc swobodniejsza i dopuszczalna w kontaktach nieoficjalnych. Nie zalecają jej jednak językoznawcy, poradniki językowe czy słowniki. Odnosi się do języka potocznego i sytuacji […]

Norma użytkowa w języku

Kultura języka świadczy o dbałości o język ojczysty. Jest to świadoma umiejętność posługiwania się językiem. Dotyczy języka nieoficjalnego. Uwzględnia w znaczącym stopniu przyzwyczajenia językowe użytkowników. Nie jest tak rygorystyczna jak norma wzorcowa. Warto pamiętać, że […]

Norma wzorcowa w języku

Jedna z norm (obok użytkowej) wyróżnianych we współczesnej polszczyźnie. Norma wzorcowa jest zgodna z tradycją językową i regułami gramatyki. Przestrzegana jest przez świadomych użytkowników języka, osoby, dla których język stanowi wartość, a nie jedynie narzędzie […]

O stylizacjach słów kilka

Stylizacja to wykorzystanie określonych zabiegów językowych służących naśladowaniu określonego stylu. Ważny w stylizacji jest dobór najbardziej charakterystycznych do naśladowanego stylu środków i umiejętne ich zastosowanie. Wyróżniamy: stylizację biblijną, czyli naśladownictwo stylu biblijnego, archaizację, powrót do […]

Obrazowość utworu literackiego

Elementy obrazowości utworu: plastyka (kształt) w opisach scen zbiorowych, np. uczty, bitwy, narady, turnieje, kolorystyka, barwa, w opisach bezkształtnych, np. wschód czy zachód słońca, noc, świt, obrazowość słuchowa (elementy akustyczne), wyrazy dźwiękonaśladowcze w opisach, np. […]

Obszary zainteresowania stylistyki językoznawczej

Stylistyka językoznawcza wyróżnia: język narodowy, język ogólny w odmianie mówionej i pisanej, język regionalny razem z dialektami i gwarami wiejskimi, gwary miejskie, żargony w regionalnych odmuianach.