Wpisy

Anegdota – krótkie opowiadanie, przedstawiające charakterystyczne zdarzenie lub sytuację, wiążącą się często z konkretną osobistością historyczną. Najczęściej łączyła funkcję dydaktyczną z elementami humorystycznymi. Utwór zamknięty najczęściej puentą słowną lub fabularną, której celem jest wywołanie zaskakującego […]

Słowo ma korzenie łacińskie = czytać = legere. Legenda – (podanie) opowieść z życia bohaterów, nieraz świętych i męczenników (oparta na motywach chrześcijańskich, ewangelicznych), bez potwierdzenia historycznego, oparta na podaniach ludowych, określana również jako opowieść […]

Gatunek literacki – pojęcie podległe rodzajowi literackiemu, obejmuje utwory literackie o powtarzalnej strukturze, do każdego z rodzajów (liryka, epika, dramat) przypisane sa gatunki.

Gawęda – utwór epicki, prozaiczny lub wierszowany, będący opowiadaniem świadka lub uczestnika danego wydarzenia, stylizowany na swobodną, luźną wypowiedź, zawiera dygresje, a także epizody. Struktura gawędowa opiera się na konstrukcji narratora- naiwnego, uwarunkowanego środowiskowo, pozornie […]

Baśń – to jeden z głównych gatunków epiki ludowej, o rozbudowanej fabule, nasyconej cudownością, pisany prozą, o charakterze pouczającym, gdzie dobro zwycięża i jest nagradzane, zło zaś ukarane. Wywodzi się z bajki magicznej. Zawiera elementy […]

Bajka – krótki utwór fabularny, często wiersz,  zawierający pouczenie, sąd moralny. Historia przedstawiana w bajce stanowi ilustrację prawdy ogólnej, uniwersalnej. Stosunki przedstawiane w bajce w świecie zwierząt – tak naprawdę pokazują stosunki międzyludzkie. Charakterystyczne dla […]

Madrygał – dotyczy gatunku poezji lirycznej, która pojawiła się we Włoszech w XIV wieku, a także wokalnej formy muzycznej, wykonywanej na wiele głosów, dotyczącej spraw świeckich. W okresie przełomu XVI i XVII wieku tworzono również […]

Fraszka – gałązka, drobiazg, bagatela. Krótki utwór liryczny, najczęściej rymowany, wierszowany, o zróżnicowanej tematyce, często z elementami humoru, ironii (satyry, zakończony wyraźnym pouczeniem (puentą). Wywodzi się z antycznego epigramatu. Istotą fraszki jest dowcipny pomysł, błyskotliwa […]

Anakreontyk – poetycki utwór w tonacji optymistycznej,  głoszący pochwałę życia, miłości, śpiewu, biesiad, który odcina się od podejmowania tematów poważnych. Styl wzorowany na liryce greckiego poety Anakreonta. Nazwa gatunku pochodzi od greckiego poety Anakreonta z […]